Ang mga Kulay at Kahulugan ng Pagkakapantay-pantay

2015-category-title-muelle copy2021-headline-feature-fb-bahaghari-pagkakapantay-pantay

Bahaghari – lagi nating ginagamit na simbulo ng “kabaklaan”. Dahil ito siguro sa iba’t ibang kulay na sumasagisag sa pagkakaiba-iba ng pananamit, pagkilos, pakikisalamuha, pakikipagtalik o pagmamahal.

Debate pa rin sa iilan ang pagtingin sa bahaghari bilang representasyon ng mga taong hanggang sa kasalukuyan ay itinuturing na kakaiba. Para bang debate sa kung anong bagay ang dapat ihambing sa nadaramang mga emosyon, sa takbo ng panahon o anumang sitwasyon.

Ngunit hindi batid ng marami, lalo na sa mga galit na galit sa kabaklaan, ay sa bawat pagkondena nila rito ay mas pinapalinaw nila ang pagkabakla ng bahaghari. At sa bawat pambabastos, pangungutya’t pananakit ay lalo lang naninindigan ang marami na walang pwedeng kumatawan sa kabaklaan kung hindi ang bahaghari.

Sa maraming dekada ng ating paglalakbay para sa mas makataong karapatan sa sankabaklaan, hindi na mabilang kung ilang beses lumipad ang bandilang bahaghari sa alapaap ng mga protesta at pagdiriwang. Pero ikaw na laging tangan ang bahaghari sa araw-araw mong buhay, naisip mo bang bigyan ito ng mas malalim na pakahulugan? Ano para sa’yo ang pitong kulay na nagpapakilala sa’yo sa mundo?

Pula: Ang kulay ng pakikibaka

Kapag sinabing ‘pakikibaka’, hindi lamang ito pisikal na paglaban sa prinsipyo, ideolohiya o adbokasiya. Isa itong regular na krisis, lalo na sa pang-araw-araw na pamumuhay ng maraming bakla. Hindi lamang ito kulay ng sumisirit na dugo kundi kulay ng tumitibok na puso. Oo, ang pag-ibig ay isang pakikibaka. Pero hindi rin lahat ng pakikibaka ay karahasan dahil ito ay pagkakataong patunayan ang sarili sa isa, sa iba o sa madla. Sa panahong nariyan pa rin ang talamak na panghuhusga sa sankabaklaan, hindi pa rin nawawala ang katotohanang kailangan nating patunayan ang presensya natin sa lipunan. Masakit, pero kailangan nating tanggapin na kasama pa rin ito sa ating pakikibaka.

Kahel: Ang kulay ng kasiyahan

Ang salitang gay sa Filipino ay nangangahulugang masaya. At tila inadya rin na ang salitang gay sa Filipino ay bakla. Kumbaga sa tagsibol, ang lahat sa paligid natin ay nagiging masaya kapag namumukadkad na ang mga papausbong na prutas at bulaklak na nagbibigay ng ligaya hindi lang sa ating mata kundi sa ating kaluluwa. Ang sankabaklaan ay regalo ng Maykapal na namumukadkad ng napakaraming halakhak, lalo na’t nasa kalagitnaan tayo ng patong-patong na pagdurusa at kalungkutan. Ang kabaklaan ay isang unique na pinagmumulan ng saya sa kahit sino, sa kahit anong oras na kailangan ng kanilang maaliwalas na sibol.

Dilaw: Ang kulay ng liwanag

Kaakibat ng saya ang liwanag. Bawat bakla ay may pinagmulang kadiliman, magkagayunman, hindi ito dahilan upang magningas ng kanilang kinang. Mapanubok ang naging buhay ng marami sa sankabaklaan, pero marami sa kanila ang nagiging talang gabay ng mga nawawalan ng pag-asa. Marami ang naging inspirasyon para magsumikap, magsipag, magpakatino o kaya’y maging inspirasyon din sa iba. Lagi nating nakikita ang kabaklaan bilang isang komedya na nauuwi sa panlalait at panghahamak sa kanila. Ngunit hindi naging bakla ang bakla upang maging katawa-tawa. Ang pagpapasaya ay isang tanging kakayahan na naibibigay ng taong nakakatindig sa lungkot ng buhay. At tulad ng bahaghari, nagsasabog sila ng masasayang liwanag pagkatapos ng napakalakas na ulan.

Luntian: Ang kulay ng hinahon

Masayahin man o kung minsa’y maingay, ang bawat bakla ay may panahon ng hinahon. Tulad ng mga halaman, sila’y tahimik na sumasabay sa ihip ng hangin at naghihintay ng sikat ng araw upang maging biyaya sa iba. Ang sankabaklaan ang ehemplo ng napakatagal na pagtitiis, lalo na’t hindi pa rin ganap ang pagtanggap ng lipunan sa kanila. Palaban man, sila mismo ay kayang manahimik sa pagkakataong dapat manahimik. At oo, marunong silang magdasal. Oo, nakakahanap sila ng kahinahunan sa pamamagitan ng pagdarasal at malakas na pananampalataya sa Panginoon. At sa pamamagitan nito, kahit pa kinamumuhian sila ng iilan ay nananatili ang kanilang postura dahil alam nilang hindi sila ang gumagawa ng mali sa mata ng Diyos at ng lipunan.

Bughaw: Ang kulay ng kalayaan

Kung may isang salitang napakagandang ilarawan ng sankabaklaan, ito ay kalayaan. Hindi lang ito basta “going out of the closet”. Ilang beses na napatunayan ng maraming bakla na ang paglaya ang pinakamalaking hakbang para makamit ang pagtanggap ng lipunan. Nakakalungkot lang na sa iba ay trahedya ang paglaya, pero marami sa atin ang hindi tumitigil na iparamdam sa iba pang nagtatago na kung handa na silang lumaya, mayroong aalalay sa kanila. Ang kalayaan ay basikong karapatan na may kaakibat na responsibilidad. Ang baklang marunong magpahalaga sa kalayaan ay baklang marunong tumanggap ng realidad at baklang marunong lumaban para sa kasiyahan ng lahat.

Indigo: Ang kulay ng pahinga

Bawat takipsilim ay nagdadala ng ginhawa pagkatapos ng magulong araw. Sa buhay ng isang bakla, bawat oras ay tila pagpapatunay ng kanyang lugar sa lipunan. Ngunit sa maraming tao, ang kanilang presensya ay ginhawang may kalakip na seguridad at pag-aaruga. Sila ang mga nagsilbing nanay at tatay na kahit hindi nagluwal ng mga anak ay naging mabubuting magulang para sa mga kabataan. Sila ang mga nagsilbing kapamilya kahit hindi kadugo, mga beshie na handang magtanggol, mga nagmahal sa kabila ng maraming kakulangan at mga makabayan na nagpapanatili ng demokrasya ng ating bayan.

Lila: Ang kulay ng karunungan

Hindi maitatanggi ang ambag ng sankabaklaan sa napakaraming larangan, ngunit hindi tulad ng pagdadamot ng lipunan ng kanilang mga karapatan, hindi sila kailanman nagkubli ng kaalaman, kakayahan at karanasan sa lahat. Hindi naging hadlang ang poot ng ilan sa kabaklaan upang maging puno ng karunungan lalo na para sa mga magmamana ng ating bayan. Sila ang mga institusyon sa mga pamantasan, tagapaghubog ng mga talento, tagapagsaliksik ng mga makabagong bagay, gabay ng buhay at nagtataguyod ng mas makataong Pilipinas. Ang sankabaklaan ay malaking ugat sa sanga-sangang pinagmumulan natin ng karunungan bilang isang bayan, sapat ito hindi lang para sila’y pasalamatan kundi para galangin, kilalanin at parangalan.

Malayo pa ang tagumpay tungo sa tunay na pagtanggap ng lipunan at pagkilala sa kanilang karapatan. Pero tulad ng bahaghari, malayo man at hindi tiyak ang kaloob sa dulo nito, nararapat lang itong simbulo ng pag-asa. Wala mang kasiguraduhan, ang bahaghari at ang sankabaklaan ay mananatiling kulay ng sankatauhan saan man sa daigdig tayo mapadpad.

Happy Pride!

aurora-11-logo

May Pasko Pa Rin ang 2020

2015-category-title-muelle copy2020-AURORA-post-featured-PASKO

Kakaiba ang Pasko ngayong 2020. Saglit tayong magbalik-tanaw sa lahat at patuloy pa ring magpasalamat sa kabila ng kaliwa’t kanang pagsubok.

Andaming trahedya:
pandemya, paranoia,
presidenteng palpak,
mga pesteng buwaya,
kapangyarihan ay
inaalipusta,
ayudang tinipid
at pondong nawala.

Andaming nawala:
maraming namatay,
maraming nawalay,
laging naghihintay
sa mahal sa buhay
na nasa panganib
dahil sa pagsagip
sa mga maysakit.

Andaming nagbago:
kabuhayang bagsak,
trabaho’y nahinto,
lumala ang gutom,
relasyong gumuho,
mga kaibigang
sa Zoom at chat na lang
natin nakikita.

Andaming nangyari
‘di lang dito sa ‘tin.
Pati buong mundo’y
malalang niyanig.
Andaming nangyari
pero sa kabila
ng mga ito ay
may mananatili:

Nariyan si Hesus,
ang Batang hinandog
ng sangkalangitan,
ang Tagapagligtas
ng sangkatauhan,
tanging dahilan ng
ating pagdiriwang
ngayong Kapaskuhan.

Kakaibang taon:
maraming trahedya,
maraming nawala,
maraming nagbago,
maraming nangyari.
Subalit sa dulo
ng lahat ng ito —
tayo’y may’rong Pasko.

Huwag makakalimot
na magpasalamat
bago tumalikod
sa taong malupit.
Iniwan man ay sakit
ay ating isambit
sa isip at puso:
Maligayang Pasko!

2020-headline-feature-fb-aurora-10-cropped.png

Tula ng Isang Manileño para kay “Maypagasa”

2015-category-title-muelle copy2020-AURORA-post-featured-bonifacio

Ngayong ika-157 anibersaryo ng kanyang kapanganakan, hayaan ninyong mag-alay ako ng maikling tula para sa aking Pambansang Bayani, sa aking Unang Pangulo, sa aking Number 1 Idol. Nasaan ka man, sana’y nababatid mo kung gaano mo nahubog ang paraan ko sa pagtanaw ng lipunang minsan mong niregaluhan ng kasarinlan. Habambuhay kitang gugunitain, kikilalanin at sasaluduhan.

Feliz compleaños, Señor Andres, El Presidente, El Supremo!

Mayroong isang dakilang tubong Tundo,
Ang pangalan ay Andres Bonifacio.

Yugto nya’y mahalaga sa kasaysayan:
Pakikipagdigma sa mga dayuhan
At nang makamit natin ang kalayaan.
Ginapi man ng sariling kababayan,
Ambag niya’y hinding-hindi malilimutan.

Supremo, tunay na anak ng Maynila.
Ama, asawa at bayani ng bansa.

2020-headline-feature-fb-aurora-10-cropped.png